Sáu khái niệm giúp tổ chức thời gian làm việc: giờ làm theo luật, làm thêm, nghỉ hằng tuần, linh hoạt giờ và ghi nhận đủ giờ. Bấm vào từng ô để lật và xem giải thích.
Ba quy định cần nắm trước khi xếp lịch làm việc.
Thời giờ làm việc bình thường có giới hạn theo ngày và theo tuần.
Là gì
Điều 105 Bộ luật Lao động 2019 quy định thời giờ làm việc bình thường không quá 08 giờ một ngày và 48 giờ một tuần. Đây là chuẩn để xếp ca và thiết kế lịch làm việc cho toàn doanh nghiệp.
Cách làm
- Xác định số giờ chuẩn cho từng loại ca và từng vị trí.
- Kiểm tra tổng giờ theo tuần của mỗi người trước khi công bố lịch.
- Ghi rõ giờ làm việc trong nội quy hoặc hợp đồng.
Lưu ý
Các trường hợp đặc thù có quy định khác. Cần đối chiếu Điều 105 và văn bản hướng dẫn hiện hành.
Làm thêm chỉ được phép trong giới hạn luật và có ghi nhận đầy đủ.
Là gì
Điều 107 Bộ luật Lao động 2019 quy định về làm thêm giờ, trong đó có giới hạn số giờ làm thêm mỗi ngày và giới hạn theo tháng, năm. Làm thêm vượt giới hạn là rủi ro pháp lý lớn cho doanh nghiệp.
Cách làm
- Theo dõi tổng giờ làm thêm theo tuần và tháng của từng người.
- Xin ý kiến người lao động khi luật yêu cầu.
- Trả lương làm thêm đúng mức quy định.
Lưu ý
Giới hạn cụ thể cần đối chiếu Điều 107 và văn bản hiện hành trước khi áp dụng.
Người lao động phải có ngày nghỉ theo quy định, kể cả khi lịch ca dày.
Là gì
Bộ luật Lao động 2019 quy định người lao động được nghỉ hằng tuần. Khi xếp ca liên tục, cần đảm bảo ngày nghỉ không bị bỏ sót hoặc bị dồn không hợp lý.
Cách làm
- Lập lịch nghỉ hằng tuần trước khi xếp ca làm việc.
- Kiểm tra không có người làm liên tục quá số ngày cho phép.
- Ghi nhận ngày nghỉ bù nếu có thay đổi.
Lưu ý
Nghỉ bù và ngày nghỉ hằng tuần là hai khái niệm khác nhau. Cần đối chiếu quy định khi áp dụng.
Ba cách tổ chức giờ làm và ghi nhận đúng cho người lao động.
Cho phép đổi giờ vào và giờ ra trong khung cho phép, miễn đủ giờ.
Là gì
Giờ làm việc linh hoạt (flextime) cho nhân viên chọn giờ bắt đầu và kết thúc trong một khung nhất định, miễn đủ số giờ quy định. Cách này phù hợp với công việc không cần mặt tại một thời điểm cố định.
Cách làm
- Xác định khung giờ lõi mà mọi người phải có mặt.
- Ghi rõ quy tắc đổi giờ và báo trước cho quản lý.
- Theo dõi số giờ đủ theo tuần, không chỉ theo ngày.
Lưu ý
Linh hoạt không áp dụng được cho mọi vị trí. Với ca sản xuất, cần cách khác.
Mọi giờ làm việc thực tế phải được ghi nhận, kể cả khi có sự cố.
Là gì
Ghi nhận thời gian (time recording) là nền tảng để tính lương và kiểm tra giờ làm. Khi ghi thiếu, người lao động bị thiệt và doanh nghiệp dễ gặp tranh chấp.
Cách làm
- Lập quy trình xử lý khi quên quẹt thẻ hoặc máy hỏng.
- Kiểm tra định kỳ các ngày có giờ bất thường.
- Cho người lao động xem và xác nhận bảng công.
Lưu ý
Ghi nhận thủ công dễ thiếu. Nên dùng công cụ tự động và có bước xác nhận cuối tháng.
Phân ca và giờ làm đều giữa các người để không ai luôn bị làm nhiều hơn.
Là gì
Công bằng về thời gian là việc phân chia giờ làm, ca khó và ca đêm đều cho các thành viên. Khi phân chia không đều, người lao động cảm thấy bất công và dễ nghỉ việc.
Cách làm
- Theo dõi số ca khó và ca đêm của từng người theo quý.
- Luân phiên ca khó theo một quy tắc công khai.
- Xem xét lại khi có người xin đổi hoặc có yêu cầu đặc biệt.
Lưu ý
Công bằng không có nghĩa là giống hệt nhau mà là có quy tắc rõ và được áp dụng nhất quán.
